ABŞ Rusiyanın təhlükəsizlik zəmanəti ilə bağlı təkliflərinə cavab məktubunu Rusiyaya ötürüb. Bununla bağlı NATO-nun baş katibi Yens Stoltenberq və ABŞ-ın dövlət katibi Entoni Blinken ayrılıqda mətbuat konfransı keçirib.
Məktubun bütün təfərrüatları açıqlanmasa da, ABŞ və NATO açıq şəkildə bildirib ki, Rusiyanın NATO ölkələrində nüvə silahı, qoşun və ya adi silahların olmasına veto qoymaq hüququ yoxdur.
ABŞ-ın Rusiyaya çatdırdığı təklifdə əsas məqamlar:
- Yazılı cavabda “çox müsbət şeylər” var, ABŞ Rusiya ilə əməkdaşlığın mümkün olduğu sahələrdə irəliləməyə, ümumi təhlükəsizliyi müzakirə etməyə hazırdır;
- Bir daha vurğulanır ki, ABŞ NATO-nun “açıq qapı” prinsipindən güzəştə getməyəcək;
- Təqdim olunan sənədi yaxın günlərdə Lavrovla müzakirə etməyə ümid edirik;
- ABŞ məktubu dərc etməyəcək və Rusiyanın da bunu etməyəcəyinə ümid edir;
- Sənədin hazırlanmasında Co Bayden şəxsən iştirak edib. Sənəd Konqresə də təqdim edilib;
- Cavab hazırlanarkən ABŞ müttəfiqləri, həmçinin Ukrayna ilə koordinasiya edib;
- Vaşinqton Ukrayna ətrafında istənilən varianta hazırdır. Lakin yenə də diplomatiyanı üstün yol hesab edir.
NATO-nun Rusiyaya çatdırdığı təklifdə əsas məqamlar:
- NATO-nun təklifləri ABŞ-ın təklifləri ilə paralel gedir, onları 30 müttəfiqin hamısı dəstəkləyib;
- Alyans “açıq qapı” prinsipindən əl çəkməyəcək. Gürcüstan və Ukraynanın alyansa üzv olmaq istəklərinə hörmətlə yanaşır;
- NATO Rusiyanı nümayəndəliklərinin işini bərpa etməyə dəvət edir, Rusiya-NATO Şurası da daxil olmaqla dialoqa hazırdır;
- Alyans birbaşa kommunikasiya xətti yaratmağa hazırdır və raketlərin yerləşdirilməsi, silahlara nəzarət məsələlərini müzakirə etmək istəyir;
- Rusiya ilə ciddi fikir ayrılıqlarını qəbul edir və alyansın təkliflərini hamı üçün faydalı adlandırır;
- Rusiya Gürcüstan, Ukrayna və Moldovadan “qoşunlarını çıxarmalıdır”.
- ABŞ-ın Avropada mümkün cavab tədbirləri üçün 8500 əsgərini hazır etmək qərarını alqışlayır.
Rusiyanın istəyi nə idi: Rusiya ABŞ və NATO-dan təhlükəsizlik zəmanəti istəmişdi. Rəsmi Moskvanın əsas tələbi NATO-nun şərqə doğru genişlənməməsi və Ukraynanın alyansa qoşulmaması olub.
