Hər hansı beynəlxalq sənədin Azərbaycanda işlək olması üçün qanunvericiliyə əsasən Milli Məclis onu ratifikasiya etməlidir. Son 5 gündə 12 qadının ailədaxili münaqişə zəmnində ölümcül döyülməsi, bıçaqlanıb öldürülməsinə görə zorakılıq əleyhinə “İstanbul Konvensiyası”nın Azərbaycanda ratifikasiya olunmaması müzakirə olunur. Suallarımıza Milli Məclisin Hüquq siyasəti və dövlət quruculuğu komitəsinin üzvü, deputat Çingiz Qənizadədə cavab verir.
Bu sənəd niyə Azərbaycanda qəbul edilmir?
Bu Konvensiya ilə bağlı o qədər də məlumatlı deyiləm. Amma ümumilikdə təbii ki, zorakılığı qadağan edən kifayət qədər qanunlarımız var. Lap konvensiya ratifikasiya olunsa nə baş verəcəkdi? Biz zorakılıq hadisələrinin səbəbini araşdırmalıyıq, onu doğuran səbəblər və aradan qaldırılması yollarını tapmalıyıq. Çünki çoxsaylı qanunlar qəbul edə bilərik, hansısa konvensiyanı ratifikasiya edərik amma bu, cəmiyyətdə işləməyə bilər.
“Bəlkə də sosial şəbəkəklər bu problemi yaradan hallardan biridir”
Qanun kimisə öldürməyi qadağan edir, amma yenə də insanlar qanunu pozur bu hadisəni törədirlər. Yəni bu da sırf qanunla tənzimlənən məsələ deyil. Bəlkə də sosial şəbəkəklər bu problemi yaradan hallardan biridir. Qısqanclıq, ailə münasibətlərində tərəflərin birinin kimləsə yazışması, hansısa əlaqələrin qurulmasına cəhdlər də bir faktordur. Bunu inkar etmək olmaz. Bu günlərdə Suraxanıda həyat yoldaşını öldürüb, gəlib Binəqədidə onun münasibətdə olduğu adama xəsarət yetirməsi məhz o sosial şəbəkədə yazışmalarla bağlı idi.
Azərbaycanda #QadınOlmaq pic.twitter.com/kFALtgBmwe
— Mikroskop Media (@MikroskopMedia) October 10, 2019
Konvensiyanı ratifikasiya elədik, eləmədik bu, cəmiyyətdə baş verənləri dəyişmir. Bir qadını ata bağlayıb sürüyüblər, sonra məlum oldu ki, əslində əl- qolunu bağlayıb döyüblər, bu adamın ömür boyu bu konvensiyadan xəbəri olmayacaq, lazım gələndə yenə şiddət törədəcək. Qanunlarımız sərtdir, amma yenə də şiddət halları yaranır. Bəlkə də o adam cinayəti törədəndə bilmir ki, ona 5 il həbs verəcəklər, elə bilir ki, gəlib protokol yazıb gedəcək.
“Müzakirənin faydası yoxdur”
Bizim ötən iclasda Aytən Mustafayeva bu problemi qaldırdı, lap biz də qoşulaq 5 nəfər onun dediklərini təsdiqləyək, nə faydası? Müzakirə qaldırmağın şiddəti törədən adama heç bir faydası yoxdur. Yaxud da yoldaşına maşında, atasının yanında, övladının yanında bu şiddəti göstərirsə, bunun ratifikasiyaya və qanunun olub-olmamasına aidiyyatı yoxdur.
Biz cinayət qanun vericiliyində soyuq silahın, bıçağın gəzdirilməsi ilə bağlı məsuliyyəti artırmalıyıq. Evindən çıxan 10 adamdan heç olmasa yarısının üstündə bıçaq var. Bir-biriləri ilə dava edən kimi çıxarıb bıçaqlayırlar.
Biz düşünməliyik ki, nə edək, insanları necə maarifləndirək ki, onlar bundan çəkinsin.
